Istorija
Kapela Gospe od Mira – svedok jednog od najvažnijih mirovnih sporazuma u Evropi
Karlovački mir
Mirovni sporazum potpisan je 26. januara 1699. godine u Sremskim Karlovcima, čime je okončan Veliki bečki rat (1683–1699) između država Svete lige – Austrije, Poljske i Venecije – s jedne strane, i Otomanskog carstva s druge strane.
Ovaj sporazum označio je prekretnicu u odnosima snaga u Evropi. Otomansko carstvo je po prvi put bilo primorano da prihvati mirovne uslove diktirane od strane evropskih sila i da im prepusti značajne teritorije.
Značaj: Karlovački mir se smatra prvim velikim međunarodnim mirovnim sporazumom koji je uspostavio novu političku ravnotežu u jugoistočnoj Evropi i otvorio put daljem slabljenju osmanske vlasti na Balkanu.
Prvi okrugli sto u istoriji
◉ Okrugli sto
Tokom mirovnih pregovora u improvizovanoj drvenoj baraci, pregovarači su prvi put u istoriji seli za okrugli sto. Cilj je bio da niko nema prednost na čelu stola i da svi učesnici budu ravnopravni – princip koji danas predstavlja temelj moderne diplomatije.
4 Četiri ulaza
Prvobitna zgrada i kasnija kapela projektovane su sa četiri ulaza – po jedan za svaku delegaciju: Austriju, Poljsku, Veneciju i Otomansko carstvo. Svi su mogli ući istovremeno, bez ikoga ko bi imao prvenstvo.
🚪 Zazidana vrata
Južni ulaz, kroz koji su na pregovore ulazili turski predstavnici, kasnije je zazidan. Prema predanju, to je učinjeno da se turska vojska nikada više ne bi vratila kao osvajač u ove krajeve.
🤝 Posrednici
Engleska i Holandija bile su posrednici u pregovorima. U znak zahvalnosti, prozori na kapeli u donjem redu imaju oblik engleske zastave, dok gornji podsećaju na holandske prozore.
Arhitektura i simbolika
Današnju Kapelu Gospe od Mira podigli su katolički franjevci 1817. godine na mestu prvobitne drvene barake u kojoj su vođeni pregovori.
Njena žuta fasada prepoznatljiv je simbol Sremskih Karlovaca, a elipsoidni oblik namerno podseća na turski vojni šator i kružni pregovarački sto.
Prozori donjeg reda oblikovani su kao engleska zastava, dok gornji podsećaju na holandske prozore – u znak zahvalnosti Engleskoj i Holandiji koje su bile posrednici u pregovorima.
Spomenik kulture
Kapela je proglašena za nepokretno kulturno dobro od izuzetnog značaja.
Aktivna bogomolja
I danas se u kapeli redovno održavaju svete mise i verski obredi.